ក្រសួងសុខាភិបាលប្រាប់ពីការការពារខ្លួនពីការឆ្លងពិសធ្យូង ឬឈាមខ្មៅពីសត្វ ខណៈ​មិនទាន់​រក​ឃើញ​នៅ​កម្ពុជាទេ

ក្រសួងសុខាភិបាលកម្ពុជា នៅថ្ងៃទី៦ ខែឧសភា ឆ្នាំ ២០២៥នេះ បានចេញ​សេចក្ដី​ជូន​ដំណឹង​អំពី​ការ​ការ​ពារខ្លួនពីជំងឺឆ្លង ជំងឺអង់ត្រាក់ ឬហៅថាពិសធ្យូងនៅលើមនុស្ស និងនៅលើសត្វ ហៅ​ថា​ជំងឺ​អង់ត្រាក់ ឬជំងឺឈាមខ្មៅ បង្កឡើងដោយបាក់តេរីដែលបង្កើតស្ព័រ (spore- forming bacillus anthracis) បន្ទាប់ពី​បណ្ដាប្រ​ទេស​ជិត​ខាង​កម្ពុជា​មួយ​ចំនួ​ន​បាន​រក​ឃើញ​មាន​ជំងឺ​នេះ។​

យោងតាមសេចក្តីប្រកាសព័ត៌មានរបស់ក្រសួងសុខាភិបាល ដែល BTV ព័ត៌មានទទួលបាន បាន​ឱ្យដឹង​ថា ជំងឺអង់ត្រាក់ឬពិសធ្យូង ជាជំងឺដ៏កម្រ ប៉ុន្តែធ្ងន់ធ្ងរ ដែលអាចកើត​មាន​ឡើង​ជា​ចម្បង​លើ​សត្វ​ពាហនៈ និងសត្វព្រៃ។ លក្ខណៈពិសេសនៃមេរោគអង់ត្រាក់ គឺអាចរស់នៅដោយស្រួល ក្រោម​រូបភាពជាគ្រាប់ស្ព័រ ក្នុងបរិយាកាសខាងក្រៅ។ ស្ព័ររបស់បាក់តេរីអង់ត្រាក់ ធន់នឹង​ធាតុ​អាកាស​ខាង​ក្រៅបាន អាចសម្ងំ ដល់រាប់ឆ្នាំ (៣០-៤០ ឆ្នាំ) នៅក្នុងដី សាកសពសត្វ និង​លា​មក​សត្វ​។

សត្វស៊ីស្មៅ មាន គោ ក្របី ចៀម ពពែ សេះ អាចឆ្លងមេរោគនេះ ចូលក្នុងខ្លួន បន្ទាប់មកគ្រាប់​ស្ព័រ​ក្លាយ​ជា​មេរោគមានចលនា ហើយបញ្ចេញពិសរបស់វា ដែលមានគ្រោះថ្នាក់ដល់សុខភាព។ ជំងឺ​អង់​ត្រាក់​មាន​ឱសថសម្រាប់ព្យាបាល និងវ៉ាក់សាំងសម្រាប់ចាក់បង្ការ។

ក្រសួងសុខាភិបាល​បញ្ជាក់ថា រហូតមកដល់បច្ចុប្បន្ននេះ​មិន​ទាន់​មាន​ការ​រក​ឃើញ​ជំងឺ​នេះ​នៅ​កម្ពុជា​នៅ​ឡើយ។ ក្រសួងសុខាភិបាលបន្តពង្រឹងវិធានការសុខាភិបាល តាម​ច្រក​ព្រំដែន និង​ពង្រឹង​កិច្ច​សហការជាមួយក្រសួងពាក់ព័ន្ធ ក្នុងការទប់ស្កាត់ការនាំចូលជំងឺអង់ត្រាក់ និង​ជំងឺ​ឆ្លង​ផ្សេង​ទៀត​ពីក្រៅប្រទេស។

បើតាមក្រសួងសុខាភិបាលជំងឺនេះអាចចម្លង៖ មនុស្សអាចឆ្លងមេរោគអង់ត្រាក់ តាមរយៈ​ការ​ប៉ះ​ពាល់​ដោយ​ផ្ទាល់ជាមួយសត្វឈឺ (ស្បែកមុតដាច់ជាច្រកចូលនៃមេរោគ) ឬឆ្លងតាមការ​សម្លាប់​សត្វ​ ដែលមានជំងឺអង់ត្រាក់ ឬផលិតផលដែលមានដើមកំណើតពីសត្វមានជំងឺអង់ត្រាក់ដូចជា សាច់​ ឈាម រោម ឆ្អឹងការដកដង្ហើមចូលនូវធូលី ដែលមាន​ស្ព័រ​មេរោគអង់ត្រាក់​ការ​បរិភោគ​សាច់​ដែល​មាន​មេរោគអង់ត្រាក់ប្រើម្ជុលសឺរ៉ាំងរួមគ្នាជាមួយអ្នកមានជំងឺអង់ត្រាក់ មេរោគអង់ត្រាក់​មិន​មាន​ភស្តុតាង​ឆ្លងរាលដាលពីមនុស្សទៅមនុស្សនោះទេ ប៉ុន្តែដំបៅស្បែកលើអ្នកជំងឺ អង់ត្រាក់​អាច​ឆ្លង​ខ្លាំង​។

រោគសញ្ញា មាន៣សណ្ឋាន៖ សណ្ឋានលើស្បែក៖ មេរោគឆ្លង​តាម​ស្បែក​មាន​ដាច់​ឬរ​បួស​ដោយ​ប៉ះ​ពាល់​ផ្ទាល់ជាមួយសត្វប្រឡាក់ដោយស្ព័ររបស់មេរោគរយៈពេលបង្ករោគមានចាប់ពី១ ទៅ៧ថ្ងៃ បន្ទាប់​ពីការឆ្លងមេរោគអង់ត្រាក់ ដុំរមាស់ដែលមានលក្ខណៈស្រដៀងនឹងសត្វល្អិតខាំ បន្ទាប់​មក​ប្រែ​ទៅ​ជា​ឈឺចាប់ជាមួយនឹងចំណុចកណ្តាល ខ្មៅ មាននៅលើមុខ ក ដៃ ហើមកូនកណ្តុរ។ មនុស្ស​ឆ្លងជំងឺមួយចំនួនមានរោគសញ្ញាដូចជា ឈឺក្បាល ឈឺសាច់ដុំ គ្រុនក្តៅ និងក្អួត។

សណ្ឋាន​ក្រពះ-ពោះវៀន៖ ការឆ្លងតាមការបរិភោគស្ព័រចូល ដូចជាបរិភោគ​សាច់​មាន​មេរោគ​អង់​ត្រាក់​រយៈ​ពេលបង្ករោគមានចាប់ពី២ ទៅ៥ថ្ងៃ អាការៈដំបូងដូចជាពុលអាហារ ប៉ុន្តែអាចមាន ឈឺ​ពោះ ក្អួត ចង្អោរ ក្អួតឈាម រាកធ្ងន់ធ្ងរ រាកឈាម គ្រុនក្តៅ ញាក់ ហើមក ហើមកូនកណ្តុលនៅក ឈឺក ឈឺបំពង់ក ឈឺក្បាល មុខក្រហម ភ្នែកក្រហម សន្លប់។

សណ្ឋាន​ផ្លូវដង្ហើម៖ ជាករណីធ្ងន់ធ្ងរ ប៉ុន្តែកម្រកើតមាន កើតឡើងដោយ​សារការ​បរិភោគ​សាច់​មាន​មេ​រោគអង់ត្រាក់ ឬដកដង្ហើមចូលស្ព័រមេរោគច្រើនទៅក្នុងសួតរយៈពេលបង្ករោគមានចាប់ពី១ ទៅ​៦ថ្ងៃ រោគសញ្ញាស្រដៀងនិងជំងឺគ្រុនផ្តាសាយ ប៉ុន្តែវិវត្តយ៉ាងរហ័សទៅជា ពិបាកដកដង្ហើម ក្អួត ចង្អោរ និងឈឺ ពោះ ឈឺក្បាល បែកញើស អស់កម្លាំងខ្លាំង និងមាន​អាការៈ​ឈឺ​ទ្រូង​ដែល​អាច​មាន​កក​ឈាមនៅក្នុងបេះដូង ហូរឈាមនៅសន្ទះខ័ណ្ឌចន្លោះសួត ហើយស្បែកប្រែពណ៌ស្វាយ។

វិធាន​ការណ៍បង្កាការឆ្លង៖ ចៀសវាង​ប៉ះពា​ល់​ដោយ​ផ្ទាល់​ជាមួយ​សត្វ​ដែល​សង្ស័យ​ថា​មាន​ជំងឺ​អង់​ត្រាក់, ហាមបរិភោគសត្វដែលងាប់ដោយសារជំងឺអង់ត្រាក់, សាក​សព​សត្វ​ដែល​ងាប់​ត្រូវ​យក​ទៅ​កប់​ ឬដុតកំទេចចោល, មិនត្រូវវះពិនិត្យសាកសពដែលងាប់ដោយសារជំងឺនេះទេ, ត្រូវប្រញាប់​បញ្ជូន​អ្នក​ជំងឺសង្ស័យទៅកាន់មន្ទីរពេទ្យជាបន្ទាន់ដើម្បីទទួលការព្យាបាលឱ្យទាន់ពេលវេលា ឬ​ទំនាក់ទំនងមកលេខ ១១៥៕ អត្ថបទ រដ្ឋា